Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 16 december 1918 tot en met zondag 22 december 1918

Maandag 16 december 1918 (dag 1590)
Van Hingene heb ik ons kleinste ciborium terug naar huis gebracht, dat daar bij de Zusters binst den oorlog in gebruik was, het hunne met ander kerkgerief in oktober 1914 in de grond verborgen geweest zijnde.
De hertog d’Ursel kwam vandaag met familie ’t kasteel bewonen.
Het gerecht doet opzoekingen naar voorraden levensmiddelen door sommigen onlangs van de schepen aan de veerdam voor een spotprijs opgekocht, o.a. bij brouwer Van Kerckhoven te Hingene, die duizenden kilo’s gerst, Roelands die duizenden kilo’s tarwe had gekocht.
Bij Jan uit ’t Hol in de Nieuwstraat stond eveneens een wagen waarop soldaten bezig waren volle manden op te laden.
Om 6 ½ ging Placidus naar Temse, kwam terug om 12 uur.
Om 11 uur gaat de Prior naar Branst nonnen biecht horen. In de kerk aldaar is men bezig een nieuw eiken koorgestoelte te plaatsen.
Om 6 uur gaat Leonardus naar Mariekerke, vanwaar Martinus te middag was thuis gekomen. De pastoor kan geen mis lezen en moet rusten. Hij schijnt een soort gezwel (kyste) in het onderlijf te hebben. Dr.Van den Abbeele en dr.Moreau van Sint-Amands bezoeken hem en schrijven de patient verschillend requim voor. Geen van beiden wordt gevolgd.
Gendarm Maes van ’t front thuis gekomen. Item M.Van der Stappen.

Dinsdag 17 december 1918 (dag 1591)
Leonardus is om 10 ½ thuis gekomen van Mariekerke en gaat terug om 6 uur.
Het voituurhuis, dat binst den oorlog veel tot paardenstal dienen moest, wordt gereinigd. De beste voituur, die men er over enige dagen had ingebracht, stond reeds te beschimmelen.
Gisteren zijn er 2 jonge varkskens van Temse hier op stal gekomen. Wat ze kosten, weet niemand te zeggen.
Na de Vespers werd de studiezaal tot calefactorium ingericht.
De wijmen zijn verschrikkelijk duur (10 frank) Ch.Raes, die naar Limburg is gaan uitzien, zou er daar kunnen kopen, indien hij het bewijs bracht van comiteit of gemeenteoverheid dat hij niet had meegedaan aan activisme!
Verleden zondag was er in "Londen” te Bornem meeting waar socialistische sprekers van Temse voor een volle zaal syndikaten kwamen aanprijzen en ‘t 8 uren stelsel met een frank per uur. Er werd hun geantwoord te Bornem geen socialisten te zullen dulden. Mandenmakers werkten voor de oorlog nooit 8 uren daags, en goede stielmannen verdienden veel meer per uur dan 1 frankske. Slechte ambachten waren geen frank waard.

Woensdag 18 december 1918 (dag 1592)
Om 12 uur gaat de Prior naar Sint-Amands. Terug om 7 uur.
De post brengt aan ’t adres van de Prior 2 postkaarten van Maurus uit Gastel, gedateerd 17 april 1915! Item voor Placidus een brief van meneer Van Baren, zelfde datum.
Om 1 uur telegram ontvangen van Andreas uit Leeuwarden dat zijn moeder overleden is.

Donderdag 19 december 1918 (dag 1593)
Om 12 uur gaat de Prior naar Oppuurs–Puurs nonnen biecht horen en komt om 6 uur thuis.
Om 1 uur bezoek van sergeant Maurits Van Stappen, die 4 jaar aan ’t front was en er met een schram van ’n schrapnel aan zijn kaak goed vanaf is gekomen.
De post bracht nogmaals kaarten en brieven uit Holland voor Leo en Leonardus, gedateerd van ’t jaar 1915. Item voor Bernardus. De eerste geïllustreerde karikatuurkaart van de ex-keizer. Item een postkaart – verzonden 9 december ll – uit Rome van H.H. Generaalabt aan Prelaat Thomas te Bornem, dat hij en broeder Hilarius gezond zijn, veel werk heeft, abbate testa gevaarlijk ziek is.
Deze morgen werd uitgebeld en aangeplakt in ’t dorp dat van 1 uur af namiddag marken uitwisseling zou plaats hebben bij Theodoor De Maeyer en dat de hoofden der huisgezinnen zich moesten aanbieden volgens het nummer der gezinskaarten van het voedingscomiteit. Op de aanplakbrieven waren tevens de woorden postbureel en bureel van de ontvanger doorgehaald en vervangen door bureel van ’t voedingskomiteit. Gisterenavond was er bij Theodoor een vrachtauto met soldaten van Antwerpen komen aangereden met een kist Belgisch geld in banknoten en nikkels en ’t bevel van het hoofdkomiteit de marken-uitwisseling over te nemen.
Daags tevoren hadden gazetten de wetsbepalingen aangekondigd dat een som tot 1.000 mark dadelijk moest worden uitbetaald, voor grotere sommen slechts een ontvangstbewijs (in dubbel) zou worden afgegeven aan de aanbrenger, tevens werden de burelen van de plaatselijke post en ontvanger daartoe aangeduid alsmede sommige banken in de stad. Die verandering op het laatste ogenblik en waarom de rede voor de meesten een geheim bleef, maakte vele mensen ongelovig, vol argwaan en sommigen boos. Toen de Prior deze avond thuis kwam van Oppuurs – Puurs was van die onderwege opgedane indrukken niet vrij.
Dat komiteit en zijn leden nu nog meer zullen beknibbeld en uitgescholden worden, spreek vanzelf. En Theodoor die de voorman is van alles, en zijn benijders heeft om zijn vooruitgebrachte zaken, zal natuurlijk de grootste zondebok zijn.
Er wordt ook uitgebeld en geplakt dat de gemeentebons binst den oorlog in de meeste gemeenten van de omtrek uitgegeven als pasgeld, van 10-25-50 centiemen, niet meer geldig zijn buiten de betrokken plaatsen. Sommige dezer bons waren kundig getekend en gezocht door verzamelaars.

Vrijdag 20 december 1918 (dag 1594)
Meneer Prior verzoekt geen Duitse marken meer te aanvaarden voor misstipendiën en minstens 2,50 frank te vragen voor een mis.
Gisteren werden bij Theodoor De Maeyer van 1 tot 7 uur namiddag 200.000 marken ter uitwisseling aangeboden.
De schilderij "Sint-Norbertus voor het Heiligste Sakrament geknield” die sedert jaren in een rommelkamer verwaarloosd lag, hebben we vandaag eens goed afgewassen en een nieuw raam doen maken: De naam van de schilder onderaan nog niet ontcijferd.
De oude bureel-lessenaar van de provisor wordt aan de schrijnwerker ter opknapping gegeven.
Leonardus gaaat om 6 uur op assistentie naar Mariekerke.

Zaterdag 21 december 1918 (dag 1595)
Deze nacht hagelstorm, sneeuwregen.
De uitwisseling van marken was deze morgen reeds stop gezet bij gebrek aan Belgisch geld.
Om 1 ½ is de horlogiemaker van Oppuurs onze klok in de studiezaal komen in orde brengen. Klopjacht in de Donk.
Auto verongelukt in de Vaart te Willebroek.

Zondag 22 december 1918 (dag 1596)
In de negenurenmis komt een nieuwe misdienaar te voorschijn, die reeds enige weken de mis leerde dienen in ’t gasthuis: Amelinckx.
Om 10 ½ komt Leonardus thuis van Mariekerke.
Om 11 ½ vliegtuig te zien van Puurs naar Sint-Amands heen.
Om 12 ½ brengt de post een kaart van Gerardus van 22 oktober. Item de Kartabellen van Mechelen, verzonden door Dierikcx–Beke.
Woekeraars en smokkelaars, die tijdens de oorlog met duizenden marken verdienden, en er groot op gingen wie er het meeste kon verkwisten, sommige staken er hun pijp mee aan, verbankten en verbanketteerden er met duizenden op één avond – jammeren nu, dat ze hun papieren schatten moeten gaan uitwisselen. Ze worden gewaar dat ze zullen rekenschap moeten geven van hun snel gemaakte fortuin. Sommige slimmerikken zoeken hun marken nog bijtijds in de stad kwijt te geraken met er kleren, meubels en ander gerief voor te kopen, of in schatkistbons om te zetten.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 23 december 1918 (dag 1597)Regen en stormvlagen.Om 10 uur zijn er 2 boerkes van Lokeren hier aangekomen en waren overgelukkig hier op onze stal hun koebeest, Paula, terug te v...
Maandag 16 december 1918 (dag 1590)Van Hingene heb ik ons kleinste ciborium terug naar huis gebracht, dat daar bij de Zusters binst den oorlog in gebruik was, het hunne met ander kerk...
Maandag 9 december 1918 (dag 1583)In ’t gasthuis heb ik na de mis het H.Oliesel toegediend op aanvraag van de pastoor aan juffrouw Feytens, die daar reeds enige weken in pensioen was...
Maandag 2 december 1918 (dag 1576)Kannes, het kauwke van Leonardus, sedert een paar dagen onpasselijk, lag deze morgen om 4 uur dood in zijn mandje op de calafact. Begraven om 10 ¾ L...
Maandag 25 november 1918 (dag 1569)Gisteren zijn 3 gendarmen te Bornem in het huis van juffrouw Z.Brijs gekwartierd.Tegen 7 uur deze morgen is Ven.P.Senior Nivardus, 88 jaar, op vacant...
Maandag 18 november 1918 (dag 1562)In Hingene had pastoor Verhaegen vanaf de preekstoel het nieuw Belgisch volkslied voorgelezen en aangeprezen, en er werden 600 exemplaren in die voo...
Maandag 11 november 1918 (dag 1555)Deze morgen 4 ½ eerste kanonschot hoorbaar. Af en toe nog een. Dus nog geen wapenstilstand?Om 8 ½ komt een officier, de bangmaker Pic…… en 2 soldaten...
Maandag 4 november 1918 (dag 1548)Kanon de hele dag bedrijvig in ’t westen.Deze morgen om 8 begonnen Duitsers pindraadversterkingen te maken vanaf onze brug naar het bergsken in de boo...
Maandag 28 oktober 1918 (dag 1541)Veel oefeninggeschut aan de Scheldekant.Vliegtuigen ronken de hele dag door in de omtrek.Ter gelegenheid van mijn 10e professiejaar stond er een bloe...
Maandag 21 oktober 1918 (dag 1534)Postulant Beukelaers komt om 12 uur hier aan.Onder de Sexten komt een Duits kwartiermeester met 2 soldaten plaats vragen voor 500 soldaten. Legt bes...
Maandag 14 oktober 1918 (dag 1527) Het kanon heeft de hele nacht getrommeld en blijft de ganse dag aan ’t woord. Zuid-west.Onder de mis van 9 uur passeert een vliegtuig, om 10 uur 3 ...
Maandag 7 oktober 1918 (dag 1520)Op 2e kermisdag woonden onze broeders de hoogmis en de Vespers bij in de koor. Weinig volk in de missen.Meneer Prior gaat om 7 ½ met de boot naar Antw...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...