Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 5 augustus 1918 tot en met zondag 11 augustus 1918

Maandag 5 augustus 1918 (dag 1457)
De mis van 10 uur werd in de kerk bijgewoond door de E.H.Retrettanten: Pastoors van Kalfort, Sint-Amands, Weert, onderpastoor van Bornem (Verbist), Hingene, Breendonk, prof. Bekker van ’t Buitenland. Na de mis gaf Martinus de 1e instructie in de studiezaal, waar aan de deur het volgend dagorde was aangeplakt: 6 ½ H.Mis lezen – 8 uur ontbijt – 9 uur 1e onderricht – 10 ¼ hoogmis – daarna vrije tijd/kruisweg. 11 ¾ onderzoek van geweten/Engel des Heren – 12 uur middagmaal – 1 ½ geestelijke lezing (privatim) – 2 uur wandeling – 2 ½ uur 2e onderrichting – 3 ¾ uur Potus – 4 uur Vespers en completen – 4 ¾ uur 3e onderrichting – 4 uur Metten en Lauden – 6 ¾ uur avondmaal, vrije tijd – 8 uur Rozenkrans, bezoek van het H. Sakrament in de kerk – 8 ½ Engel des Heren – daarna begeeft ieder zich naar zijn kamer. (Het uur aangegeven volgens de oude tijd)
Onderpastoor van Hingene en van Breendonk bleven overnachten in de abdij. De anderen keerden om 5 uur of na ’t avondmaal huiswaarts.
Vandaag begon men onze haver te pikken.
Gisteren werd een Duits soldaat te Branst door een vechtersbaas van de Grote Hei (die naar kerk noch kluis omziet) afgerammeld. Deze morgen trok een wacht van 20 man hier voorbij naar de Hei en haalde de vechter uit zijn bed, naar Puurs. Burgemeester naar Puurs ontboden.
Jules Maes, de drenkeling, ligt ziek met een pleuris.
Regenbuien.

Dinsdag 6 augustus 1918 (dag 1458)
Onze twee misdienaars, Gilbert V(an) F(raeyenhoven) en Charel Boeykens komen om 7 ½ de mis dienen der 2 retrettanten, die hier overnachtten. De pastoor van Liezele kwam deze morgen ook de retret bijwonen en Leonardus gaat tegen avond zijn pastorij en parochie gadeslaan.
Deze avond bezoek van pastoor Gordijn van Sint-Niklaas.
Gisteren hebben Duitsers huiszoeking gedaan bij meneer Verbist, Marieken Moens, huis van Oostenrijk, Louis Van Roie, Jul.Mees, e.a. Ze hebben nergens iets meegenomen, zegden ook niet wat ze moesten hebben.
Te Mariekerke werd gisteren nogmaals een smokkelaar door Duitsers aangeschoten.

Woensdag 7 augustus 1918 (dag 1459)
Meneer Prior ontvangt een kaart van H.H.Abt zonder nieuws.
Deze nacht zijn buiten onze muur in de hof van H.Moens–Schutters een 20-tal tabaksplanten van Leenknecht gestolen.
Om 11 uur bezoek van madame de gravin met hare dochter Herminie en 2 kleindochters, kinderen van baronesse Jacq. de Rosée.
In het hofke van de oude kluizenaar, Steenweg van Sint-Amands, wordt een net huizeke gebouwd voor Verhaegen, met steen, genomen waar hij te vinden was.
Het erwestro uit het schoor van ’t comiteit werd aan boer Van den Bergh verkocht voor 125 frank de 1.000 kilo.

Donderdag 8 augustus 1918 (dag 1460)
De retret was om 4 ½ afgelopen en na een glas wijn te hebben gedronken zijn de E.H. huiswaarts gegaan, zeer voldaan, zegt men. Ook deze middag na het eten, dronken ze een glas in gezelschap van directeur en Prior. Wij deden een wandeling naar de Schelde.
Dat de retrettanten tevreden waren, laat zich verstaan. Voor de kost (ontbijt-, middag- en avondmaal) betaalden ze 2 ½ frank + 2 ½ voor logist. Er werd hun niets aangerekend van vlees en eieren, die moesten gekocht worden: brood, patatten, groenten, fruit, tabak, waren gratis toegegeven. Item de 3 sermoenen per dag. Het is waar deze waren door de heren noch besteld, noch gevraagd. De predikant nam de gelegenheid waar om "Kepplers’ vertaalde conferentiën over de kansel” aan de man te brengen en hij verkocht 5 exemplaren. De pastoor van de Weert en onderpastoor Verbist hadden er geen nodig!
Deze morgen, 7-8 uur, is aan de muur van Van Baren, de Noze, alias Wouters, aangerand door Ch.Schilders. De gekwetste, huisvader van 10 kinderen, en bediende van ’t comiteit, ging met zijn klachten niet naar de commissaris, maar naar ’t fort en vandaar naar Puurs bij de Duitsers. Nog in de voormiddag kreeg de commissaris bericht, Proces Verbaal op te maken.
Geen kanon hoorbaar.

Vrijdag 9 augustus 1918 (dag 1461)
Om 9 uur voormiddag vlieger over Bornem, heen en weer. Zuidwest-noordoost.
Na de middag komen broeders van Temse leren tabak snijden bij broeder Alanus en Cie. Men vertelt dat de Krupp-usines te Bonn door Amerikaanse vliegers gebombardeerd zijn. 3.000 mensen ’t leven verloren, waaronder 50 van Sint-Niklaas, 8 van Bornem, enz.
4 zusters van ’t gasthuis zijn de boeren van Doregem afgegaan om graan te krijgen of te kopen. Er is armoe in ’t gasthuis. Ze werden overal goed ontvangen en kregen veel graan geschonken.

Zaterdag 10 augustus 1918 (dag 1462)
De abdij kreeg vandaag steenkolen aan tegen 130 frank de 1.000 kilo.
De schatting van de te leveren graanoogst is bepaald op 13 zakken per hectare. Daar een hectare gerekend wordt gemiddeld op te brengen 30 zakken, mogen de boeren tevreden zijn. Bezaaid land onder 10 aren hoeft niet te leveren. In plaats van 80 kilo zoals verleden jaar worden nu 120 kilo graan per hoofd toegestaan.
Prof. Belon komt van Mechelen vertellen dat de Pastoor van.Ars, Jeanne d’Arc, [Marq.Mar], Gabriel Dell'Addolorata heilig zijn verklaard en Theresia de l'oeuf-Jezus [Therese van Avila] zalig.
De Rotterdamse brengt goed nieuws van het front.

Zondag 11 augustus 1918 (dag 1463)
Deze nacht fel kanongeschut hoorbaar, op de linie Sint-Niklaas–Mechelen passeerden veel treinen met manschappen, kanonnen en allerhande oorlogstuig. Om 9 ½ passeert een vlieger noordwest–zuidoost. Item om 7 ½ deze avond in omgekeerde richting.
Om 11 uur bezoek van madame de gravin met haar 2 kleindochters en de kloosterzuster (Notre Dame de Mons) die haar tijdens haar ziekte heeft opgepast en tot 15 september denkt hier te blijven. De netten der eendenkooien werden door de Duitsers in beslag genomen en op het kasteel in verzegelde toestand gelaten. Ook de bootjes op de Oude Schelde werden in beslag genomen, uitgenomen die bijtijds konden onder water gebracht worden.
Om 12 uur kwam Leonardus thuis van Mariekerke, waar hij een sermoen had willen doen over de rechtvaardigheid, doch de pastoor oordeelde beter van niet, want "dan zou er niemand meer naar de mis komen, zoals hij door zijn eigen ondervinding geleerd had!”.
Om 2 uur bezoek van 3 studenten van Ronse te Sint-Niklaas op philosophie, die tot hiertoe geen paspoort konden krijgen om naar huis op vakantie te gaan.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 23 september 1918    (dag 1506)Om 10 uur gaat Placidus naar Temse.Om 12 uur komt E.H.(Emsens?) onderpastoor van O.L.Vrouw van Antwerpen hier aan ons een stille re...
Maandag 16 september 1918 (dag 1499)De torenklok verspringt 1 uur.Mehrerau antwoordt (4 september) dat het geld der misstipendien is aangekomen, maar verzoekt missen van 2 mark te zen...
Maandag 9 september 1918 (dag 1492)Af ent oe kanon hoorbaar. Om 2 ½ tweemaal zware ontploffing zuid-west. Het huis daverde ervan.Bezoek van de schoolmeester van Breendonk. Item van Pla...
Maandag 2 september 1918 (dag 1485)Bernardus gaat te voet naar Sint-Niklaas. Retretant dir.Van Melesele las mis om 6 ½Te middag bezoek van pastoor en onderpastoor van Schelle met 15-tal...
Maandag 26 augustus 1918 (dag 1478)Processie van Branst: Ook de muzikanten van Branst (uitgenomen de koster) gingen onder de mis en sermoen bij Suske hun keel verversen en dan kwamen ...
Maandag 19 augustus 1918 (dag 1471)De Duitse politie beveelt ’s avonds de lichten uit te doen en jaagt babbelaars en commeren van de straat naar binnen. Vliegergevaar.Uit Mehrerau ant...
Maandag 12 augustus 1918 (dag 1464)Meneer Prior gaat om 8 uur te voet naar Boom en is deze avond om 8 ½ te voet van daar terug thuis gekomen.Deze avond om 7 ½ ontvangt Leo bezoek van zi...
Maandag 5 augustus 1918 (dag 1457)De mis van 10 uur werd in de kerk bijgewoond door de E.H.Retrettanten: Pastoors van Kalfort, Sint-Amands, Weert, onderpastoor van Bornem (Verbist), ...
Maandag 29 juli 1918 (dag 1450)Meneer Prior is per boot naar Antwerpen vertrokken met broeder Alfons die een nieuw gebit nodig had. Ze kwamen om 6 uur terug thuis.Kaart van H.H.Abt a...
Maandag 22 juli 1918 (dag 1443)Meneer Prior las in ’t gasthuis, waar hij overnachtte, mis om 5 ½ uur en om 7 uur vertrok hij met 3 nonnen in een open voituurke van Nel Bazaar (alias ...
Maandag 15 juli 1918 (dag 1436)Gosuinus schrijft een brief (getypt) aan de Prior en laat weten dat ze te Gastel op de pastorij de jubilé gevierd hebben van 50 jaar professie van broed...
Maandag 8 juli 1918        (dag 1429)Om 9 ¾ passeert een vlieger boven de abdij, Branst–Puurs. Item om 5 uur in tegenovergestelde richting. Item om 7 ½ w...
Maandag 1 juli 1918(dag 1422)Om 12 uur bezoek voor Nivardus van 2 nichten.In het dorp is aangeplakt dat de maximumprijs der patatten gesteld is op 28 frank de 100 kilo. Een slimmerik he...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...