Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 8 juli 1918 tot en met zondag 14 juli 1918

Maandag 8 juli 1918        (dag 1429)
Om 9 ¾ passeert een vlieger boven de abdij, Branst–Puurs. Item om 5 uur in tegenovergestelde richting. Item om 7 ½ west-oostwaarts.
Hugo gaat om 2 ¾ met de trein naar Mechelen om een paspoort naar Holland en komt om 7 ¾ onverrichter zake terug. Men gaf hem te verstaan dat er een attestatie van de dokter, gecertificeerd door burgemeester, enz. nodig was en dat hij wel diende te weten dat een paspoort voor Holland moeilijk te bekomen zou zijn.
De vluchtelingen van Beytem vierden vandaag hun kermis, met een plechtige mis in de parochiekerk. Ze hadden hun beste klederen aan, gingen wandelen en die thuis bleven, maakten muziek op een soort mandoline van hun eigen fabrikatie. Het koetsiershuis der abdij geleek na de middag wel een soort café chantant.

Dinsdag 9 juli 1918         (dag 1430)
Deze nacht onweer met wat regen.  
Onze kleermaker komt vertellen dat zijn patatten te nacht gestolen zijn.
Sedert 3 dagen is het electrisch licht afgesloten. Men zegt dat het is wegens het vliegergevaar.
Deze avond 7 ½ bij Soo van Jollekens geroepen, die moest berecht worden. Met een flinke bui regen doornat thuis gekomen.
Platte Jan (alias jan Vinck) is vandaag met onze weinige noordkrieken (2 korven) gaan schuiven. Men vertelt te dier gelegenheid, dat hij verleden jaar ons afgevallen fruit om een spotprijs 10 centiemen de kilo gekregen heeft, om het ook goedkoop aan Bornemse armen te verkopen om pletsel te maken, maar dat hij voor 2 kleine Sint-Bernardus-appeltjes 75 centiemen aan Theodoor De Maeyer durfde eisen. Men had dan beloofd dit jaar het te veel fruit aan J.De Jong, de hovenier te laten verkopen, als bijverdienste. Ja wel!

Woensdag 10 juli 1918
        (dag 1431)
Arnoldus van Val Dieu is maandag ’s morgens vertrokken van zijn abdij en gisterenavond te Bornem aangekomen. Slechts met grote moeite heeft hij een pas gekregen. Hun broodrantsoen in de abdij is veel kleiner dan hier, en de pitantia vini is sedert lang afgeschaft, toch zijn allen welvarend die intra muros verblijven, uitgenomen de oude Pater Eugenius, qui repueraxit. (terug kinds wordt)
Nivardus was vandaag weer present in de refter.
Om 1 uur bezoek bij Soo van Jollekens die gisteren, stervensgereed, ’s avonds berecht werd en te middag spek met patatten zat te eten.
Men vertelt dat de vluchtelingen, die verleden week aangevraagd hebben om terug naar Vlaanderen te trekken, toekomende week moeten vertrekken en de anderen ook weg mogen. Deze zijn besluiteloos.
Om 7 uur deze morgen controol in de school.
Robert vroeg en kreeg een Reiseschein.
De koster van Bornem heeft J.Mees horen vertellen dat het activisme te Gent een grote nederlaag heeft ondergaan. Na de afloop ene cinemavertoning, werden aan de uitgang door een Duitse patrouille alle weerbare mannen aangehouden om … naar Zeebrugge te gaan werken. Protestatie der flaminganten en activisten. Activist of niet, gaan werken! Enige hete kopstukken sprongen op tafel en begonnen de Duitsers voor valsaards en barbaren uit te maken en moesten in den amigo zich uitzweten.
Mil Van Fraeyenhoven baas van den activistenwinkel trekt 300 frank per maand, zegt men.

Donderdag 11 juli 1918         (dag 1432)
Gisteren ging in de Bouw een hele ketel kindersoep verloren, doordat de bodem van de ketel uitviel. De kinderen moesten met n’en koek naar huis.
Deze middag 2-5 uur bezoek van 3 schoolbroeders van Temse.
Op de Dilft is een Duits officier logement komen bestellen voor 2-3 officieren, die zouden komen jagen en vissen en ingeval ze de laatste trein misten een onderkomen moesten vinden. Jefke, de zaakwaarnemer, na enig bedenken, heeft een stuk papier, dat hij niet goed verstond, ondertekend. Post factum komen de juffrouwen Van Mierlo om raad in de abdij, waar goede raad dan ook duur is. Ze zullen te Puurs rekest gaan indienen.
De graanoogst is rijp. Men zegt echter dat het verboden is voor de 20e dezer maand koren te pikken.

Vrijdag 12 juli 1918         (dag 1433)
Van 1 tot 3 uur komt Arnoldus van Val Dieu met ons de recreatie doorbrengen onder het roken ener pijp tabak in het calefactorium. Van.P.Senior, die we daar uiterst zelden aantreffen, was ook present. In Aubel kost een kilo tabak 115 frank. Om 2 uur is een tabak-commis bij den econoom komen vertellen dat dit jaar alle tabak zal worden in beslag genomen, en dat we waarschijnlijk zullen boete te betalen hebben voor de 9 kilo tabak, die we verleden jaar te weinig hebben ingeleverd, buiten een Duitse boete, die ongetwijfeld zal volgen. Als redenen onze tekortlevering werden door de econoom aangegeven dat de schatting van verleden jaar te hoog was gesteld, dat de planten door de stormwind waren grotendeels kapot gewaaid en de overschot ver…brand. Er werd nota van genomen door de commis, die overigens zeer korrekt  en beleefd was.
De deken van Puurs deed vandaag kerkvisiet te Bornem.
In het dorp is aangeplakt dat er nogmaals koperwerk zal opgeëist worden. Kerken en kapellen worden uitgezonderd.

Zaterdag 13 juli 1918         (dag 1434)
HH.Abt schrijft aan de Prior dat broeder Bonifacius snel achteruit gaat, dat hij ons reeds gevraagd had te willen stemmen voor broeder Marcus die zijn professie zou willen doen, en dat hij bekommerd is wegens een geldzending.
Leonardus gaat dezen avond om 7 uur naar Mariekerke, de pastoor zou hem alle weken willen hebben, maar heeft toch al verkregen dat hij eens per 14 dagen in plaats van eens per maand, mag komen dienst doen.
Nieuwe patatten worden te velde 100 frank de roede of 1 frank per struik verkocht.
Tabak 5 frank per plant in de grond.
Om 7 ½ deze avond geroepen bij Soo van Jollekens, die met buiten te lopen een pleuresie heeft opgedaan.
De (onder)pastoor van Beytem is gisteren bij de Duitse overheid gaan verklaren dat hij met zijn volk wel naar Vlaanderen terug wil op voorwaarde dat de Duitsers er voor instonden ginder een onderkomen te vinden en mondvoorraad voor 3 maanden. Op die voorwaarden werd niet ingegaan en bijgevolg is nog niemand haastig te vertrekken.
Het vet van ’t comiteit wordt aan de doppers afgegeven tegen 2 frank de kilo, maar mag niet verhandeld worden. Toch konden enige stumpers niet aan de verlokking wederstaan van smokkelaars die 38 frank per kilo aanboden en in de stad aan 45 frank gingen verkopen. Men beweerde dat Mil van Fraeyenhoven reeds voor 2.500 frank had afgekocht. Ook Ch.Schilders begon dit winstgevend stieltje voor n’en vent van Sint-Niklaas. Toen hij gisteren zijn 5 kilo extra ging halen door zijn handlanger Dikke Jef, werd deze bij Torremanneken aangehouden door leden van het vetcomiteit onder bedreiging van streng gestraft te worden door het comiteit van Antwerpen moest Charel bekennen van welke personen hij die 5 kilo vet had afgekocht. Nu moesten die doppers-vetverkopers voor de proppen komen, hun geld teruggeven en waren er voor deze keer van af met hun vetrantsoen kwijt te zijn. Dit belet nu niet dat er op de schelmen van ’t comiteit geweldig wordt gesakkerd en anonieme brieven en bedreigingen aan hun adres worden toegezonden.

Zondag 14 juli 1918         (dag 1435)
Deze morgen om 6 uur is Soo van Jollekens overleden. R.I.P.
Arnoldus van Val Dieu is na zijn mis hier blijven ontbijten en vertrok om 9 ½.
Broeder Alanus had deze middag tegenbezoek van mr.Adriaenssen en 2 dochters van Berchem, die tijdens de vlucht van ’t jaar 1914 bij hem in Oudenbosch logeerden.
Er wordt fel gepraat over een nieuwe ziekte "De Spaanse griep”, die in den omtrek heerst en te Mariekerke reeds slachtoffers heeft gemaakt.
Van 5 ½ tot 6 ½ gaf mr.Sels van Duffel deze namiddag in onze serre aan een twintigtal leerlingen les over het druiven snoeien.
Dansmuziek bij Pol Schuim.
Regenbuien.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 9 september 1918 (dag 1492)Af ent oe kanon hoorbaar. Om 2 ½ tweemaal zware ontploffing zuid-west. Het huis daverde ervan.Bezoek van de schoolmeester van Breendonk. Item van Pla...
Maandag 2 september 1918 (dag 1485)Bernardus gaat te voet naar Sint-Niklaas. Retretant dir.Van Melesele las mis om 6 ½Te middag bezoek van pastoor en onderpastoor van Schelle met 15-tal...
Maandag 26 augustus 1918 (dag 1478)Processie van Branst: Ook de muzikanten van Branst (uitgenomen de koster) gingen onder de mis en sermoen bij Suske hun keel verversen en dan kwamen ...
Maandag 19 augustus 1918 (dag 1471)De Duitse politie beveelt ’s avonds de lichten uit te doen en jaagt babbelaars en commeren van de straat naar binnen. Vliegergevaar.Uit Mehrerau ant...
Maandag 12 augustus 1918 (dag 1464)Meneer Prior gaat om 8 uur te voet naar Boom en is deze avond om 8 ½ te voet van daar terug thuis gekomen.Deze avond om 7 ½ ontvangt Leo bezoek van zi...
Maandag 5 augustus 1918 (dag 1457)De mis van 10 uur werd in de kerk bijgewoond door de E.H.Retrettanten: Pastoors van Kalfort, Sint-Amands, Weert, onderpastoor van Bornem (Verbist), ...
Maandag 29 juli 1918 (dag 1450)Meneer Prior is per boot naar Antwerpen vertrokken met broeder Alfons die een nieuw gebit nodig had. Ze kwamen om 6 uur terug thuis.Kaart van H.H.Abt a...
Maandag 22 juli 1918 (dag 1443)Meneer Prior las in ’t gasthuis, waar hij overnachtte, mis om 5 ½ uur en om 7 uur vertrok hij met 3 nonnen in een open voituurke van Nel Bazaar (alias ...
Maandag 15 juli 1918 (dag 1436)Gosuinus schrijft een brief (getypt) aan de Prior en laat weten dat ze te Gastel op de pastorij de jubilé gevierd hebben van 50 jaar professie van broed...
Maandag 8 juli 1918        (dag 1429)Om 9 ¾ passeert een vlieger boven de abdij, Branst–Puurs. Item om 5 uur in tegenovergestelde richting. Item om 7 ½ w...
Maandag 1 juli 1918(dag 1422)Om 12 uur bezoek voor Nivardus van 2 nichten.In het dorp is aangeplakt dat de maximumprijs der patatten gesteld is op 28 frank de 100 kilo. Een slimmerik he...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...