Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 3 juni 1918 tot en met zondag 9 juni 1918

Maandag 3 juni 1918 (dag 1394)
De pastoor van Kalfort komt deze middag eten en gaat dan tegen 3 uur voort naar Branst ter pastoorsconferentie.
Grote opschudding tussen de vluchtelingen! Verleden week hadden vliegeniers briefjes uitgestrooid, de vluchtelingen met nadruk waarschuwend niet naar Vlaanderen terug te keren, omdat zij er voor de Duitsers zouden moeten werken in de vuurlinie van de Engelsen! En vandaag kregen ze van de Duitsers aanzegging van morgen tussen 8 en 12 uur op het gemeentehuis te verschijnen om te verklaren of zij die nog kunnen werken, bereid zijn naar hun haardsteden terug te keren. Diegenen die weigeren, zullen binnen 14 dagen geen steungeld meer ontvangen en dan toch gedwongen worden te vertrekken.

Dinsdag 4 juni 1918 (dag 1395)
In de presentatie retret voor de kostschoolkinderen door E.H.Dom, van 1904-1913 professor te Herentals, collega van E.H.De Ceulaer, wegens doofheid in disponibiliteit te Duffel bij zijn familie verblijvend.
De pastoor is deze morgen per voituur (Lanssens) naar Antwerpen.
Deze middag kwamen onze eerste aardbijen ter tafel.
Leonardus verliest een kauwke en schenkt een tweede aan J.De Jong.
De Duitsers zouden in Champagne door de Fransen zijn omsingeld?
Om 2 uur passeert een vlieger oost-west, Puurs-Sint-Amands
De vluchtelingen zouden grotendeels verklaard hebben te willen terugkeren, ook hun pastoor en de zusterkens.
Er wordt verteld dat binnen 14 dagen de "dop” wordt afgeschaft, en dat alle werklieden zullen gebezigd worden om de loopgrachten van de Vesting Antwerpen te slechten. De Prior, die naar ’t comiteit is geweest, had er niets van gehoord, maar wel horen bevestigen dat er in het kort te Bornem een activisten-winkel zou opgericht worden in het huis van Corn.Vermeir, alias "Nel Bazaar” Nieuwe Kouterstraat, met H.Blok, een 16-jarige snuiter van Puurs als kantonale. J.Mees als lokale inspecteur, meneer Sleebus als lokaal president – dus allen vreemdelingen!

Woensdag 5 juni 1918 (dag 1396)
Leonardus is rond 4 uur deze morgen met de trein naar Mechelen gereden. Hij had voorzichtigheidshalve een half dozijn tarwe-boterhammen meegenomen. Las mis bij de Minderbroeders en at er ’s middags. Om 2 ½ is hij met de trein terug gekomen.
Mgr.Lauwerijs was weer voor de eerste keer op het Bisdom en ondertekende de brieven. Mgr.Mierts heeft Leonardus 5 kwart uur ondervraagd, bijna uitsluitend over ascetische en mystieke onderwerpen. Niet uit plagerij, zegde hij, maar omdat het zijn innigste overtuiging is, dat de priesters in het algemeen, de kloosterlingen inbegrepen, veel te onwetend zijn in zaken van het geestelijk zieleleven. Dat was in de tijd der H.Theresia heel wat anders! Leonardus moest hem wel gelijk geven en bekwam 2 jaar verlenging zijner jurisdictie, maar vond het toch maar treiterachtig zo 5 kwartier over ascetisch en mystiek ondervraagd te worden. Hij bracht ook het nieuws mee dat de oorlog 7 jaar moest duren, dus zijn we goed over de helft.
Een zuster Carmeliterne die heilig leeft (want ze heeft de hele vasten niet geslapen maar met de armen uiteengestrekt gebid) houdt vol dat O.L.Heer haar verschenen is en gezegd heeft dat de oorlog nog 3 jaar zou duren.
Maar mgr.Keylen, zegt dat het dees jaar gedaan is? Wat God gezegd heeft, moet men toch zeker geloven!
Om 1 uur namiddag passeert een vliegtuig west-oost, Sint-Amands–Puurs.
Van 2 tot 4 uur bezoek van E.H.onderpastoor van Oppuurs per voituur. Na een goed half jaar te Luik in behandeling te zijn geweest en te Rillaar, is hij genoeg hersteld om zijn dienst te verrichten.

Donderdag 6 juni 1918 (dag 1397)
De Abt laat per kaart aan de Prior weten dat broeder Bonifacius te Gastel kinds wordt, niet veel meer zegt en aardig doet.
Om 2 uur gaat Leonardus biecht horen naar Lippelo en Liezele.
Na de middag weinig volk te biechten en bijna niemand ter aanbidding dan de weeskinderen van ’t gasthuis besteld.
Van 7 tot 7 ½ deze avond bezoek van E.H. Dom, die de retret preekte in de kostschool van de Presentatie. Hij houdt zich te Duffel onledig met opzoekingen te doen nopens O.L.Vrouw van Duffel. Op de pastorij aldaar, in 1914 door projectielen getroffen, zouden vele oude archieven te voorschijn zijn gekomen, die te zijner beschikking staan. Hij wist ook te vertellen dat de voorzanger van meneer Pierard op het hof te Rosendaal, die geus was, talloze perkamenten oorkonden aldaar deed verbranden afkomstig van de abdij R(osendaal). Een zijner bloedverwanten, die er knecht was, had er aan mee geholpen.
In de gazet van Antwerpen wordt het ontslag gemeld van minister-president de Brouckeville.

Vrijdag 7 juni 1918 (dag 1398)
Van 6 tot 7 uur deze morgen biecht gehoord.
Onder de mis van 7 uur las Leo volgens gewoonte op de 1e vrijdag de litanie van het H.Hart, en na de mis, waarin nog al volk (mansvolk) tegenwoordig was, las de Prior van af de preekstoel de akte van toewijding door Zijne Eminentie gemaakt. Na de mis van 7 ½ door Leo, las Placidus dezelfde akte nogmaals, en zou dezelve na de grote mis nog eens willen lezen hebben, ofschoon volgens voorschrift het maar eenmaal moest geschieden.
In de grote mis om 10 uur waren 6 mensen van Bornem! Gelukkig kwamen de Zusters van Hingene in ’t begin der mis binnen met al hun schoolkinderen en daarmee was enigszins de middenbeuk gevuld. Lange recreatie.
Om 4 ½ na de Salve Regina, wordt in de pand het beeld van het H.Hart door de Prior na een degelijke aanspraak gewijd en ingetroond. Het convent zat voltallig in de pand op stoelen en ontving elk een prentje tot aandenken, een ander werd ingelijst aan de muur gehangen in het portaal van de refter. De (nieuwe) devotie der "Intronisatie of introning” vindt binnen even als buiten de kloostermuren vurige ijveraars en minder vurige zoniet onverschilligen, die met de eersten niet meewillend, gevaar lopen door hen als minderwaardige Kristenen te worden bestempeld.

Zaterdag 8 juni 1918 (dag 1399)
In de voormiddag zijn officiële meters van de Erwtenzentrale in de Donk onze oogst komen opnemen. 2 burgers en 2 Duitse soldaten.
Gisteren bemerkten wij dat de Senior zo’n scheven mond trok, moeilijk uitsprak en slecht te been was. Wij dachten aan een kleine geraaktheid. Dr.Van de Abbeele deze morgen ontboden bevestigde dat het een waarschuwing was, schreef de patient een warm voetbad voor, requiem en een pilleke.
De Abt schrijft een kaartje aan Martinus en Hugo, datum 21-23 mei, dat hij sedert Paschen niets meer van hier heeft ontvangen.
Om 3 ½ namiddag kwam een Duits in burgerkledij een boterham vragen, hij maakt zich kenbaar als een der manschappen van de Compagnie Mecklenbürgers (Rittm. Von Loeper, Unteroff. …?) die hier in november 1914 als eersten inkwartiering kwamen zoeken. Hij werd inderdaad door sommigen herkend. Van de compagnie waren er slechts enkelen nog in leven, zegde hij. Van de Kemmelberg, waar het te veel stonk, was hij reeds sedert 3e mei voortvluchtig en zocht te deserteren over de Hollandse grens langs de Kempen. Om 4 uur was hij de deur uit.
E.H.Van Reeth, O.Proem.van Grimbergen, nog altijd te Puurs bij zijn familie, bracht na de middag de groeten van zijn abt, die te Puurs hem was komen bezoeken met schei…(?)
De gemeente van Bornem heeft aanzegging gekregen van de Duitse overheid dat vanaf toekomende maand te beginnen, suiker, sirop en honing niet meer door de gemeente maar in een speciale winkel onder directie van meneer Sleebus aan de bevolking zal worden verkocht. De voorraad, die nog in ’t magazijn was, moest ’s anderendaags reeds in de betrokken winkel overgebracht worden. Er werd echter dadelijk gezorgd dat er van de betrokken waren geen overschot te vinden was. De Verordening moest zodra mogelijk aan het publiek worden kenbaar gemaakt. Men is voornemens het met plechtig lawaai uit te laten bellen, te beginnen aan Sleebus’ deur.
St.Medardus beloofde deze morgen genoeg, met uit het sesten zwarte wolken te zenden, maar "nubes sine aqua”. De barometer houdt schoon weer en de wind draait ’s avonds noordwaarts.

Zondag 9 juni 1918 (dag 1400)
Nivardus, die geen mis las, woonde de hoogmis bij van af de boekenkamer bij het orgel. Theodoor De Maeyer, daags tevoren verwittigd, wam het orgel spelen. Onze orgel-aspirant Hugo, die reeds vier jaar les krijgt van meneer Van Durme en zich dagelijks tot overspanning toe op harmonium oefent, waagt nog niet het orgel aan te vatten.
Aan de kerkdeuren van abdij en parochie stond er na de vroegmissen een liekeszanger te zingen natuurlijk over oorlog en duren tijd. Na de missen der parochie werd door de champetter op last van de burgemeester aan de kerkdeur afgelezen dat voortaan suiker,honing en sirop door meneer Sleebus zal worden verkocht.
Te middag aan tafel eerste jonge erwten met nieuwe pot-pattaten.
Albericus Flecht O.C.R.van Echt is voor de hoogmis hier op bezoek aangekomen, en vertrok tegen Vespertijd met de trein. Hij had 3 maanden in ’t hospitaal te Antwerpen doorgebracht met de baardziekte besmet, had dan 3 weken verlof gekregen om naar familie te Dusseldorf te gaan – mocht niet naar Echt – krijgt ook hoegenaamd geen correspondentie van daar. Sedert zijn terugkomst te Mechelen, dient hij de Generaal-Major Van Rosen (Kreischef) als geheimsecretaris. Moet de Vlaamse brieven en teksten vertalen en beantwoorden. De Kreischef is protestant doch onder zedelijk oogpunt onberispelijk. Spreekt hem nooit over godsdienstzaken. Laat hem dagelijks naar de mis en het lof gaan (bij de Jezuïeten). Het kostte echter nogal moeite om een dag verlof naar Bornem te gaan en nog met absoluut verbod über Politische sachen zu reden! Staatsgefährlich!?
Meneer Prior hoopt door bemiddeling van Alberic een pas Holland te bekomen.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 17 juni 1918 (dag 1408)In de danskoten werd spel gehouden tot den morgen 3 uur. De Duitse politie bleef er tot het laatste meedoen! Om 9 uur was de straat nog vol kermisgaste...
Maandag 10 juni 1918 (dag 1401)Nivardus voelde zich deze morgen sterk genoeg om de H.Mis te lezen in Thomas’kapel, maar hij bracht het niet verder dan de Introït ten einde. Toch was ...
Maandag 3 juni 1918 (dag 1394)De pastoor van Kalfort komt deze middag eten en gaat dan tegen 3 uur voort naar Branst ter pastoorsconferentie.Grote opschudding tussen de vluchtelingen!...
Maandag 27 mei 1918 (dag 1387)Het kanon is nacht en dag hoorbaar.Meneer Van Durme bevestigde vandaag dat Von Hindenburg zich zou gezelfmoord hebben, volgens ’t zeggen van de Duitsers...
Maandag 20 mei 1918 (dag 1380)Geen kanon hoorbaar overdag.Men vertelt dat de Koning van Beieren te Sint-Niklaas is gekomen.Te Mariekerke eerste mis van de gisteren te Mechelen gewijde ...
Maandag 13 mei 1918 (dag 1373)Leo is om 7 uur met den “omnibus” naar Grimbergen gereden om zijn kozijn die te Brussel woont, te gaan bezoeken.In de Presentatie was er Gedurige Aanbiddi...
Maandag 6 mei 1918 (dag 1366)Benedictus met een gezwel onder de neus geplaagd, laat zich om 3 uur door dr.Van den Abbeele opereren.Het kapittelklokje sedert de oorlog niet meer gebrui...
Maandag 29 april 1918 (dag 1359)In het Pensionaat rentrée van de kostschoolkinderen.Om 10 uur bezoek voor Bernardus van zijn schoonzuster uit Brussel met 2 kinderen. Vertrek 2 ½Een pa...
Maandag 22 april 1918 (dag 1352)HH.Abt laat meneer Prior per kaart weten dat brood en vleesrantsoen in Holland niet groot is en de toekomst alles behalve rooskleurig is.Em.Bellon vro...
Maandag 15 april 1918 (dag 1345)Te nacht om 2 uur moesten de uurwijzers een uur vooruitgeschoven worden, zodat de Belgische officiële tijd 3 uur werd de Duitse 4 uur.Publieke instell...
Maandag 8 april 1918 (dag 1338)Om 8 uur voormiddag passeert een vliegtuig van zuidwest naar noordoost.Om 9 1/2 in de parochiekerk 1e mis van Em.Cammaert. Pastoor assisteert met koork...
Maandag 1 april 1918 (dag 1331)Leonardus is om 10 uur thuis gekomen van Mariekerke, waar het alle dagen kermis is - café chantant - danspartijen - toneelstukken door krapuul van Antw...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...