Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 15 april 1918 tot en met zondag 21 april 1918

Maandag 15 april 1918 (dag 1345)
Te nacht om 2 uur moesten de uurwijzers een uur vooruitgeschoven worden, zodat de Belgische officiële tijd 3 uur werd de Duitse 4 uur.
Publieke instellingen, zoals scholen, moesten die nieuwe zomertijduur volgen, gaarne of nood. De burgemeester zegde dat hij geen uitzondering wilde maken, zoals vorig jaar, en wenste dat de nieuwe uur ook voor de kerkdiensten zou gevolgd worden. Maar de pastoor hield aan het oude uur – ook één abdijheer – er was niets afgeroepen en men zou met de missen voortgaan zoals tevoren. Vederemo.
Het geharrewar van verleden jaar desaangaande schijnt enkelen lief te zijn.
Meneer Prior ging om 12 uur naar Puurs-Breendonk en was terug om 7 ½
Wij hebben van de Duitse overheid genadige toelating bekomen om ons varken te doden.
Deze namiddag onder de loods op de werf algemene korenkoffiebranderij, waaraan paters en broers, vluchtelingwijven en hun jong deelnamen.
Gisteren heeft de ”Leere Frak en Cie” bij de beide windmolens een aanzienlijk getal bakzakken, sommige van 3 à 4 kilo, aangeslagen, wegens ontbrekende geleibrief. De maalders verklaarden dat zij ook niet wisten aan wie ze allen toebehoorden.
Op onze dormpter namiddag ook maaldag. De operatie werd onderbroken door de komst van meneer Van Damme van Temse, die ’t niet weten mag!

Dinsdag 16 april 1918
(dag 1346)
Deze morgen 3 ¼ harde donderslagen, gevolgd van regen.
Om 8 uur in de Boomstraat een wagen ontmoet, komend uit de Weert op weg naar Brussel met een stier om te slachten. Kostte 6.000 frank.
Op de zitting van ’t voedingscomiteit mopperde de pastoor iets tegen de abdij wegens de misuren. De Prior zei hem dat in de parochie de uren kon stellen volgens goesting en wij er ons zouden naar schikken!
Na de middag bezoek van De Groot, pastoor van Lovenjoel, die vertelde dat de Duitsers het klooster en de kostschool van (…) hebben in beslag genomen.
Om 7 uur komt E.H.Witvrouwen, directeur der Zusters Penitentien te Herentals hier overnachten.

Woensdag 17 april 1918
(dag 1347)
Rector Witvrouwen ging om 9 uur naar Temse. Hij schonk mij een doodsprentje van Prins de Ligne, die door 7 kogels getroffen, waarvan 5 in ’t hoofd, te Zammel 5 september 1914, 3 dagen later bij hem in ’t klooster is overleden, bijgestaan door zijn broeder, officier der gidsen. Zijn ouders kwamen aan nadat hij zijnen geest had gegeven. Nog 35 andere soldatenprentjes schonk hij mij ter ruiling mijner dubbelen (20).
Kanon hoorbaar.
De mis om 10 uur gezongen door de Prior zonder assistentie, tenzij de 4 misdienaars. Een twintigtal mensen in de kerk. Nivardus speelde de Brabaconne na de mis ter ere van Sint-Jozef, patroon van België. De broeders waren tegenwoordig in mis en vespers. Lange recreatie. Wandeling gemaakt langs ’t kasteel, de dreef naar ’t dorp herbeplant met olmen en tussenin met wilde kastaniën.
Meneer Van Baren laat aan de Prior weten dat hij reeds een maand in het Ginnenken woont, bezoek heeft ontvangen van Gosuinus, en kennis heeft gemaakt met Art.Goris, die een betrekking heeft bij een zijner vrienden.

Donderdag 18 april 1918 (dag 1348)
Deze morgen om 5 uur is door Jan Van Fraeyenhoven in het voederkot van de koestal ons varken doodgedaan. ’t Woog geslagen 130 kilo. ’t Werd 110 kilo aangegeven. De toelating om te slachten van de Duitse General-Major Von ? werd door dezes adjudant naar Bornem gebracht en, na de hele Kloosterstraat tevergeefs te hebben afgezocht, naar de eigenaar (Alfons De Maeyer) aan de garde-champetter overhandigd.
In de brievenbus aan de buitendeur zat deze middag een brief aan het adres van de Prior en Placidus, getekend door H.Van Assche, alias van Jollekes, en ongetwijfeld geschreven door de meid Fieke, die voor haar toekomst bezorgd en wellicht opgestookt door de pastoor van B(ornem) en die van Imde, het hier gedep.Fondsenfortuin harer meesters zoekt in handen te krijgen. Over de schraapzucht der paters heeft ze zich nogal hard uitgelaten op de pastorij te Liezele. Wat hier ter ore is gekomen en kwaad bloed heeft gemaakt.

Vrijdag 19 april 1918 (dag 1349)
Overdag sneeuwbuien.
Het kanon is de hele dag hoorbaar.
Leonardus ontving deze middag door de post de som van 110 mark vanwege zijn eerwaarde heer broer Redemptorist te Rotterdam, als "Ersatz” voor de vroeger toegezegde maar mislukte zending van levensmiddelen! Nu weet hij echter niet goed wat met dit geld moet worden aangevangen?
Vermits echter dit geld wordt gezonden als "Ersatz” voor de eetwaren die hij toen nodig had om in ’t leven te blijven en vermits volgens eigen bekentenis een pijp toebak hoogst voordelig is voor zijn gezondheid, wordt er eenparig geconcludeerd dat hij er besten pijptabak moet voor kopen. Ad intentionem dantis!
Om 4 uur brengt Theodoor De Maeyer mij het verslag van ’t voedingscomiteit voor ’t jaar 1917. Daaruit blijkt o.a. dat de ondersteunden van Bornem-Branst gedurende de 3 verleden oorlogsjaren een onderstand genoten van 1.303.128,50 frank. De gemeente is daartussen gekomen voor 167.592,02 frank, de abdij voor 17.289,75 frank.
De gravin heeft ongeveer dit jaar 6 hectaren grond ter beteling afgestaan het komiteit.

Zaterdag 20 april 1918 (dag 1350)
Temperatuur deze nacht 2–0. Wind zuidwest. Patatten bevrozen.
Voor de abdij aan de straat worden vandaag patatten geplant.
HH.Abt laat per kaart aan meneer Prior weten dat allen gezond zijn, maar weinig te eten hebben. Dat Ed.V.d.H. den plas over is en zijn péren heeft wijs gemaakt dat hij nog zal bisschop worden!
Om 2 uur gaat Leonardus op assistentie naar Mariekerke.
De pastoor van Bornem laat hier weten dat hij, volgens verlangen van de Kardinaal, de nieuwe uurregeling voor de kerkdiensten zal volgen en morgen zal afroepen, dat de missen voortaan ’s zondags zullen geschieden om 5 uur, 6 ½ - 10 uur. In de abdij om 7 – 8 ½ en 10 uur.
Tegen avond komt een vluchteling van Rumbeke, hier sedert een maand verblijvend, bij de Prior de weg vragen naar Holland. 2 maal is hij terug geweest naar Rumbeke, dat nu helemaal ontruimd is. Hij vreest dat de Duitsers ook hier alle jongelingen zullen dwingen aan het front te gaan werken zoals ginder.
Boer Lathouwers uit de Boskant komt met zijn rekwest van 14 dezer terug om in te vullen wie en op welke datum zijn tarwe had komen in beslag nemen, en vertelt dat verleden donderdag 2 Duitsers bij hem waren komen huiszoeking doen naar lijnzaad, en hoe hij zijn 30 kilo lijnzaad had kunnen redden met ze bijtijds in zijn hondenhok te gooien.

Zondag 21 april 1918 (dag 1351)
De pastoor roept af dat de missen toekomende zondag volgens de nieuwe uurregeling zullen plaats hebben, en dat in de kindermis van 8 ½ ook volwassenen mogen komen. – murmurante vicaris De Ceulaer.
Kanon nacht en dag hoorbaar.
Om 9 uur gaat Placidus op vacantie naar Nieuwkerke.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 23 december 1918 (dag 1597)Regen en stormvlagen.Om 10 uur zijn er 2 boerkes van Lokeren hier aangekomen en waren overgelukkig hier op onze stal hun koebeest, Paula, terug te v...
Maandag 16 december 1918 (dag 1590)Van Hingene heb ik ons kleinste ciborium terug naar huis gebracht, dat daar bij de Zusters binst den oorlog in gebruik was, het hunne met ander kerk...
Maandag 9 december 1918 (dag 1583)In ’t gasthuis heb ik na de mis het H.Oliesel toegediend op aanvraag van de pastoor aan juffrouw Feytens, die daar reeds enige weken in pensioen was...
Maandag 2 december 1918 (dag 1576)Kannes, het kauwke van Leonardus, sedert een paar dagen onpasselijk, lag deze morgen om 4 uur dood in zijn mandje op de calafact. Begraven om 10 ¾ L...
Maandag 25 november 1918 (dag 1569)Gisteren zijn 3 gendarmen te Bornem in het huis van juffrouw Z.Brijs gekwartierd.Tegen 7 uur deze morgen is Ven.P.Senior Nivardus, 88 jaar, op vacant...
Maandag 18 november 1918 (dag 1562)In Hingene had pastoor Verhaegen vanaf de preekstoel het nieuw Belgisch volkslied voorgelezen en aangeprezen, en er werden 600 exemplaren in die voo...
Maandag 11 november 1918 (dag 1555)Deze morgen 4 ½ eerste kanonschot hoorbaar. Af en toe nog een. Dus nog geen wapenstilstand?Om 8 ½ komt een officier, de bangmaker Pic…… en 2 soldaten...
Maandag 4 november 1918 (dag 1548)Kanon de hele dag bedrijvig in ’t westen.Deze morgen om 8 begonnen Duitsers pindraadversterkingen te maken vanaf onze brug naar het bergsken in de boo...
Maandag 28 oktober 1918 (dag 1541)Veel oefeninggeschut aan de Scheldekant.Vliegtuigen ronken de hele dag door in de omtrek.Ter gelegenheid van mijn 10e professiejaar stond er een bloe...
Maandag 21 oktober 1918 (dag 1534)Postulant Beukelaers komt om 12 uur hier aan.Onder de Sexten komt een Duits kwartiermeester met 2 soldaten plaats vragen voor 500 soldaten. Legt bes...
Maandag 14 oktober 1918 (dag 1527) Het kanon heeft de hele nacht getrommeld en blijft de ganse dag aan ’t woord. Zuid-west.Onder de mis van 9 uur passeert een vliegtuig, om 10 uur 3 ...
Maandag 7 oktober 1918 (dag 1520)Op 2e kermisdag woonden onze broeders de hoogmis en de Vespers bij in de koor. Weinig volk in de missen.Meneer Prior gaat om 7 ½ met de boot naar Antw...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...