Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 15 april 1918 tot en met zondag 21 april 1918

Maandag 15 april 1918 (dag 1345)
Te nacht om 2 uur moesten de uurwijzers een uur vooruitgeschoven worden, zodat de Belgische officiële tijd 3 uur werd de Duitse 4 uur.
Publieke instellingen, zoals scholen, moesten die nieuwe zomertijduur volgen, gaarne of nood. De burgemeester zegde dat hij geen uitzondering wilde maken, zoals vorig jaar, en wenste dat de nieuwe uur ook voor de kerkdiensten zou gevolgd worden. Maar de pastoor hield aan het oude uur – ook één abdijheer – er was niets afgeroepen en men zou met de missen voortgaan zoals tevoren. Vederemo.
Het geharrewar van verleden jaar desaangaande schijnt enkelen lief te zijn.
Meneer Prior ging om 12 uur naar Puurs-Breendonk en was terug om 7 ½
Wij hebben van de Duitse overheid genadige toelating bekomen om ons varken te doden.
Deze namiddag onder de loods op de werf algemene korenkoffiebranderij, waaraan paters en broers, vluchtelingwijven en hun jong deelnamen.
Gisteren heeft de ”Leere Frak en Cie” bij de beide windmolens een aanzienlijk getal bakzakken, sommige van 3 à 4 kilo, aangeslagen, wegens ontbrekende geleibrief. De maalders verklaarden dat zij ook niet wisten aan wie ze allen toebehoorden.
Op onze dormpter namiddag ook maaldag. De operatie werd onderbroken door de komst van meneer Van Damme van Temse, die ’t niet weten mag!

Dinsdag 16 april 1918
(dag 1346)
Deze morgen 3 ¼ harde donderslagen, gevolgd van regen.
Om 8 uur in de Boomstraat een wagen ontmoet, komend uit de Weert op weg naar Brussel met een stier om te slachten. Kostte 6.000 frank.
Op de zitting van ’t voedingscomiteit mopperde de pastoor iets tegen de abdij wegens de misuren. De Prior zei hem dat in de parochie de uren kon stellen volgens goesting en wij er ons zouden naar schikken!
Na de middag bezoek van De Groot, pastoor van Lovenjoel, die vertelde dat de Duitsers het klooster en de kostschool van (…) hebben in beslag genomen.
Om 7 uur komt E.H.Witvrouwen, directeur der Zusters Penitentien te Herentals hier overnachten.

Woensdag 17 april 1918
(dag 1347)
Rector Witvrouwen ging om 9 uur naar Temse. Hij schonk mij een doodsprentje van Prins de Ligne, die door 7 kogels getroffen, waarvan 5 in ’t hoofd, te Zammel 5 september 1914, 3 dagen later bij hem in ’t klooster is overleden, bijgestaan door zijn broeder, officier der gidsen. Zijn ouders kwamen aan nadat hij zijnen geest had gegeven. Nog 35 andere soldatenprentjes schonk hij mij ter ruiling mijner dubbelen (20).
Kanon hoorbaar.
De mis om 10 uur gezongen door de Prior zonder assistentie, tenzij de 4 misdienaars. Een twintigtal mensen in de kerk. Nivardus speelde de Brabaconne na de mis ter ere van Sint-Jozef, patroon van België. De broeders waren tegenwoordig in mis en vespers. Lange recreatie. Wandeling gemaakt langs ’t kasteel, de dreef naar ’t dorp herbeplant met olmen en tussenin met wilde kastaniën.
Meneer Van Baren laat aan de Prior weten dat hij reeds een maand in het Ginnenken woont, bezoek heeft ontvangen van Gosuinus, en kennis heeft gemaakt met Art.Goris, die een betrekking heeft bij een zijner vrienden.

Donderdag 18 april 1918 (dag 1348)
Deze morgen om 5 uur is door Jan Van Fraeyenhoven in het voederkot van de koestal ons varken doodgedaan. ’t Woog geslagen 130 kilo. ’t Werd 110 kilo aangegeven. De toelating om te slachten van de Duitse General-Major Von ? werd door dezes adjudant naar Bornem gebracht en, na de hele Kloosterstraat tevergeefs te hebben afgezocht, naar de eigenaar (Alfons De Maeyer) aan de garde-champetter overhandigd.
In de brievenbus aan de buitendeur zat deze middag een brief aan het adres van de Prior en Placidus, getekend door H.Van Assche, alias van Jollekes, en ongetwijfeld geschreven door de meid Fieke, die voor haar toekomst bezorgd en wellicht opgestookt door de pastoor van B(ornem) en die van Imde, het hier gedep.Fondsenfortuin harer meesters zoekt in handen te krijgen. Over de schraapzucht der paters heeft ze zich nogal hard uitgelaten op de pastorij te Liezele. Wat hier ter ore is gekomen en kwaad bloed heeft gemaakt.

Vrijdag 19 april 1918 (dag 1349)
Overdag sneeuwbuien.
Het kanon is de hele dag hoorbaar.
Leonardus ontving deze middag door de post de som van 110 mark vanwege zijn eerwaarde heer broer Redemptorist te Rotterdam, als "Ersatz” voor de vroeger toegezegde maar mislukte zending van levensmiddelen! Nu weet hij echter niet goed wat met dit geld moet worden aangevangen?
Vermits echter dit geld wordt gezonden als "Ersatz” voor de eetwaren die hij toen nodig had om in ’t leven te blijven en vermits volgens eigen bekentenis een pijp toebak hoogst voordelig is voor zijn gezondheid, wordt er eenparig geconcludeerd dat hij er besten pijptabak moet voor kopen. Ad intentionem dantis!
Om 4 uur brengt Theodoor De Maeyer mij het verslag van ’t voedingscomiteit voor ’t jaar 1917. Daaruit blijkt o.a. dat de ondersteunden van Bornem-Branst gedurende de 3 verleden oorlogsjaren een onderstand genoten van 1.303.128,50 frank. De gemeente is daartussen gekomen voor 167.592,02 frank, de abdij voor 17.289,75 frank.
De gravin heeft ongeveer dit jaar 6 hectaren grond ter beteling afgestaan het komiteit.

Zaterdag 20 april 1918 (dag 1350)
Temperatuur deze nacht 2–0. Wind zuidwest. Patatten bevrozen.
Voor de abdij aan de straat worden vandaag patatten geplant.
HH.Abt laat per kaart aan meneer Prior weten dat allen gezond zijn, maar weinig te eten hebben. Dat Ed.V.d.H. den plas over is en zijn péren heeft wijs gemaakt dat hij nog zal bisschop worden!
Om 2 uur gaat Leonardus op assistentie naar Mariekerke.
De pastoor van Bornem laat hier weten dat hij, volgens verlangen van de Kardinaal, de nieuwe uurregeling voor de kerkdiensten zal volgen en morgen zal afroepen, dat de missen voortaan ’s zondags zullen geschieden om 5 uur, 6 ½ - 10 uur. In de abdij om 7 – 8 ½ en 10 uur.
Tegen avond komt een vluchteling van Rumbeke, hier sedert een maand verblijvend, bij de Prior de weg vragen naar Holland. 2 maal is hij terug geweest naar Rumbeke, dat nu helemaal ontruimd is. Hij vreest dat de Duitsers ook hier alle jongelingen zullen dwingen aan het front te gaan werken zoals ginder.
Boer Lathouwers uit de Boskant komt met zijn rekwest van 14 dezer terug om in te vullen wie en op welke datum zijn tarwe had komen in beslag nemen, en vertelt dat verleden donderdag 2 Duitsers bij hem waren komen huiszoeking doen naar lijnzaad, en hoe hij zijn 30 kilo lijnzaad had kunnen redden met ze bijtijds in zijn hondenhok te gooien.

Zondag 21 april 1918 (dag 1351)
De pastoor roept af dat de missen toekomende zondag volgens de nieuwe uurregeling zullen plaats hebben, en dat in de kindermis van 8 ½ ook volwassenen mogen komen. – murmurante vicaris De Ceulaer.
Kanon nacht en dag hoorbaar.
Om 9 uur gaat Placidus op vacantie naar Nieuwkerke.
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 27 mei 1918 (dag 1387)Het kanon is nacht en dag hoorbaar.Meneer Van Durme bevestigde vandaag dat Von Hindenburg zich zou gezelfmoord hebben, volgens ’t zeggen van de Duitsers...
Maandag 20 mei 1918 (dag 1380)Geen kanon hoorbaar overdag.Men vertelt dat de Koning van Beieren te Sint-Niklaas is gekomen.Te Mariekerke eerste mis van de gisteren te Mechelen gewijde ...
Maandag 13 mei 1918 (dag 1373)Leo is om 7 uur met den “omnibus” naar Grimbergen gereden om zijn kozijn die te Brussel woont, te gaan bezoeken.In de Presentatie was er Gedurige Aanbiddi...
Maandag 6 mei 1918 (dag 1366)Benedictus met een gezwel onder de neus geplaagd, laat zich om 3 uur door dr.Van den Abbeele opereren.Het kapittelklokje sedert de oorlog niet meer gebrui...
Maandag 29 april 1918 (dag 1359)In het Pensionaat rentrée van de kostschoolkinderen.Om 10 uur bezoek voor Bernardus van zijn schoonzuster uit Brussel met 2 kinderen. Vertrek 2 ½Een pa...
Maandag 22 april 1918 (dag 1352)HH.Abt laat meneer Prior per kaart weten dat brood en vleesrantsoen in Holland niet groot is en de toekomst alles behalve rooskleurig is.Em.Bellon vro...
Maandag 15 april 1918 (dag 1345)Te nacht om 2 uur moesten de uurwijzers een uur vooruitgeschoven worden, zodat de Belgische officiële tijd 3 uur werd de Duitse 4 uur.Publieke instell...
Maandag 8 april 1918 (dag 1338)Om 8 uur voormiddag passeert een vliegtuig van zuidwest naar noordoost.Om 9 1/2 in de parochiekerk 1e mis van Em.Cammaert. Pastoor assisteert met koork...
Maandag 1 april 1918 (dag 1331)Leonardus is om 10 uur thuis gekomen van Mariekerke, waar het alle dagen kermis is - café chantant - danspartijen - toneelstukken door krapuul van Antw...
Maandag 25 maart 1918 (dag 1324)Het was vandaag een aardige feestdag - de cartabellen van Mechelen waren niet 't accoord - de kleine Vlaamsche zei dat de feestdag op 8 april verzet ...
Maandag 18 maart 1918 (dag 1317)Om 7 ½ uur is Leonardus op assistentie gegaan naar Oppuurs. Begrafenis van een onderwijzeres Nuyts.Gisteren is het centrum van het Konijnenbos uitgebran...
Maandag 11 maart 1918 (dag 1310)Te Hingene werd gisteren bij de "Suisse" een hesp gestolen en 5 zakken patatten. Te Klein-Mechelen bij een boer een levend vet varken....
Maandag 4 maart 1918 (dag 1303)Gisterenavond waren de hoofden onzer 2 vluchtelingenfamilies uit gegaan om gist in de een of ander herberg. Toen ze om 8 uur nog niet thuis waren, ontst...
Maandag 25 februari 1918 (dag 1296)Op de kamer van Andreas vind de Prior nog 3 bobijntjes wit garen - voor één bobijntje betaald men thans 25 frank! Ezels kosten tussen de 700 en 1600...
Maandag 18 februari 1918 (dag 1289)Om 12 uur bezoek van 2 Duitse officieren, die de kerk wensen te zien. Beide zeggen katholiek te zijn, de ene Beier was zichtbaar lijdend en droeg in...
Maandag 11 februari 1918 (dag 1282)Te Hingene was een ploeg jonge Duitse soldaten bezig de telefoondraad (14 draden) naar Bornem af te breken en op te rollen.Deze middag in de calefact ...
Maandag 4 februari 1918 (dag 1275)De houtkoopman van Rupelmonde heeft vandaag onze 6 beukenbomen gekocht aan 200 frank per stam. Het brandhout, door hem geschat op 60 frank per boom,...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...