Dagboek Pater Van Doninck

Van maandag 1 april 1918 tot en met zondag 7 april 1918

Maandag 1 april 1918 (dag 1331)
Leonardus is om 10 uur thuis gekomen van Mariekerke, waar het alle dagen kermis is - café chantant - danspartijen - toneelstukken door krapuul van Antwerpen, die ontuchtige prenten onder 't volk verspreiden.
Broeder Alanus plant zijn eerste tabaksplanten aan den muur zuidwest.
Broeder Paulus gaat naar de dokter zijn kwajen tand laten uittrekken.
Placidus ontvangt bezoek van Hippoliet van Haasdonk, die vertelt dat de weinige Duitsers, die in den omtrek daar nog verblijven, hunnen kost moeten verdienen met hem bij de boeren gaan te stelen. 300 frank appelpitjes.
Ons wagentje, dat na de dood van Eugenius Van der Burgt naar Kalfort was uitgeleend voor een teringlijder onlangs overleden, werd vandaag thuis gebracht, en gaat nu dienst doen op het kasteel, waar aan de poort rechts een huishouden vluchtelingen inwoont met een jongen die 't zenuwwater in zijn knie heeft.
Om 9 uur voormiddag passeert een vliegtuig west-oost. Na de hoogmis komt Th.Peeters van Branst vertellen dat gisteren een vliegtuig te Branst een stuk papier heeft laten vallen en door een boer opgeraapt bij den schoolmeester werd gebracht. Deze liet vragen het stuk te willen vertalen. Het is een afdruk van een dichterlijke ontboezeming uit het dagboek van een gesneuveld Duitse soldaat, die alle gedwongen soldaten uitnodigt de wapens neer te leggen.
Men vertelt dat de "Dilft" gaat bewoond worden door juf. Van Mierlo en Cie. van Antwerpen, oude kennis van meneer Van Baren. Er wordt bij verteld dat zijn juffrouw zich heeft aanbevolen aan de gunst van de oude meid van Van Baren, die tegenwoordig aan het hoofd staat van de soepkeuken in den Bouw!
Op Luipegem is een verse koe verkocht voor 6000 frank. Eieren gelden 80 cent 't stuk. Eierleggende kiekens 60 frank de koppel.
In de "Roos" toneelvoorstelling door liefhebbers van Bornem.

Dinsdag 2 april 1918 (dag 1332)
Om 3 uur namiddag komt Martinus thuis van zijn 3-daagse missie in Oppuurs.
De kant van den vijver vanaf de groten beuk tot aan de brug dreeg helemaal de vijver in te zakken. Vandaag is broeder Alanus met werkvolk begonnen de kant herop te maken met nieuwe motten uit de boomgaard.
Deze avond om 5 ¾ is hier een heerschap van Mechelen aangekomen met zijn 15-jarige dochterke, om 't klooster af te zien - om eten en slapen - hij zegde dat de laatste religieus van Floreffe zijn oudoom was - bracht groeten mee van P.Guardiaan van Mechelen, P.Nicolaus, enz... Meneer Prior gaf het te eten en een aalmoes om buiten ergens te gaan logeren. Hij was te voet van Mechelen gekomen.
In het gasthuis is gisteren middag Jozefientje overleden die sedert 7 jaren het bed niet meer had verlaten. Gisteren is ook subiet overleden aan 't mannenwiel Pauwke, de blokmaker, terwijl hij in de herberg een 2e pint vroeg, zakte hij ineen en was dood. De man leed aan een hartkwaal. De doctoor zou echter gezegd hebben dat de man veel rookte en de inlandse tabak niet zonder gevaar is. Er wordt thans tabak gerookt van alle mogelijke boom- en plantenbladeren. Het smoort toch - stank of geen.
Men vertelt dat de Duitse Kommandatur van Lokeren gelijk in den amigo is gestoken wegens dieverij.

Woensdag 3 april 1918 (dag 1333)
Kanon de hele dag hoorbaar
Gerardus laat met een kaartje van 23 maart weten dat zijn zuster reeds 3 weken dood was voor hij het vernam. Zal in mei proberen over te geraken.
Uitnodiging ontvangen op de 1e mis van prof. Econ. Mannaert, 8 april.
De pastoor van 't dorp is komen vertellen dat er gisteren 2 Duitsers bij hem op de pastorij kwamen om de kerkklokken te inventariseren, en dat hij weigerde de sleutels te geven, die tot 3maal toe gevraagd werden, met bedreiging dat een patrouille desnoods zou inbreken. Op hun vraag of er nog iemand anders sleutels had, verwees hij hen naar de koster. Deze was afwezig naar Sint-Niklaas, en zijn meid, horende dat de Duitsers door de pastoor gezonden waren om de sleutels, ging met hen mee en deed voor hen de kerkdeur open!
De pastoor vertelde nog dat hij gisteren op de pastorij een heer uit Luik had ontvangen, die zegde 3 jaar in Duitsland te hebben gezeten en nu naar België per spoor was teruggebracht, doch in plaats van te Luik af te mogen stappen, naar Antwerpen was gevoerd en vandaar per auto tot Temse. Zijn papieren waren in regel - vroeg en bekwam reisgeld om te Luik te geraken - belovend per post alles te zullen terugzenden, want hij was welhebbend.

Donderdag 4 april 1918 (dag 1334)
Kanon hoorbaar
In de refter kregen we te middag de eerste St.Bernardus-appelen (laatste soort).
HH.Abt schrijft aan R.Prior een kaartje dat de toestand immer moeilijker wordt.
Madame de gravin heeft ons met Pasen 50 eendeieren laten brengen, de eendvogels mogen niet meer uitbroeien, omdat er de Duitsers te veel jacht op gemaakt hebben. Bij gebrek aan voeder worden ook de (konijnen) niet meer aangekweekt en het hoenderhok staat ledig.
Een broeder der Kristelijke scholen van Willebroek komt vertellen dat hun huis te Malonne en insgelijks dat van Hal is moeten ontruimd worden voor Duitse gekwetsten. Er werden slechts 3 uur tijd gegeven voor de ontruiming.
Er wordt ook verteld dat Jan Pas, alias Tülecke, te Antwerpen gezien is, maar stom en doof is geworden.

Vrijdag 5 april 1918 (dag 1335)
Kanon hoorbaar de hele dag
Placidus ontving te middag bezoek van zijn beschermeling, de student van Niel, wegens scrupulen doorgezonden bij de Paters van het H.Hart.
In het dorp is door de Duitsers aangeplakt, dat tengevolge van het ontslaggeven aan de hoge gerechtshoven, de Duitse Militäre overheid in België de rechtspleging in handen zal nemen.
Bij de weduwe Jan Muys in het dorp zijn 1.100 kg. beetwortels gestolen die ze gekocht had om een varken te mesten.

Zaterdag 6 april 1918 (dag 1336)
Kanon de hele dag hoorbaar
Om 10 uur kuiert Martinus naar Oppuurs geladen met een vracht bloemen en planten voor zijn vrienden aldaar.
Om 1 ½ Leonardus naar Liezele.
De "lere Frak" hield vandaag een vrouw aan die met een marmit gestoofde patatten op weg was naar Brussel om ze te verkopen. Ze moest haren ketel tot op de bodem uitladen en mocht dan met de heringeladen kostbaren inhoud voort naar de markt. Item Toremanneke Rottiers, die met zijn patatten van de abdij naar den Bouw reed, ofschoon zijn geleibrief in regel was. De burgemeester moest er persoonlijk tussen komen om de patatten terug te doen geven.

Zondag 7 april 1918 (dag 1337)
Gisteren is onze aanvraag te Puurs gedaan om ons varken te mogen slachten. Deze avond aten we onze eerste salaad uit de bakken.
Om 4 uur passeert een vliegtuig west-oost.
Om 11 ½ is meneer Prior naar Temse gegaan en om 7 ½ thuis gekomen.
In 't dorp zijn 2 Duitsers met de champetter de beschikbare logementen aan 't opnemen.
In de parochiekerk werden binst de paastijd 700 communiën meer uitgedeeld dan verleden jaar - toe te schrijven aan de vluchtelingen die over 't algemeen dikwijls te communie gaan. Volgens 't nieuwe Jus voldoet men aan de Paasplicht in elke parochiekerk; mag een publieke kerk hier niet als parochiekerk beschouwd worden! Men denkt hier wel van ja - en handelt dienvolgens - enkele mensen hebben de pastoor gevraagd of ze in de abdijkerk hun Pasen mochten houden en kregen voor antwoord: als de zieken niet in de parochiekerk konden geraken dat men hun O.Heer wel zou thuis brengen!
Madame de gravin heeft een ezel gekocht 1.150 frank en een ezelvoituurke laten maken ten dienste van haren oud-rentmeester Cranleux, die sukkelachtig op de been wordt. Péke zei tegen Placidus dat er hem een hele hoop humiliteit nodig was om met zulk een gerij te worden rond gevoerd!
Reacties

IN DE KIJKER

Maandag 12 augustus 1918 (dag 1464)Meneer Prior gaat om 8 uur te voet naar Boom en is deze avond om 8 ½ te voet van daar terug thuis gekomen.Deze avond om 7 ½ ontvangt Leo bezoek van zi...
Maandag 5 augustus 1918 (dag 1457)De mis van 10 uur werd in de kerk bijgewoond door de E.H.Retrettanten: Pastoors van Kalfort, Sint-Amands, Weert, onderpastoor van Bornem (Verbist), ...
Maandag 29 juli 1918 (dag 1450)Meneer Prior is per boot naar Antwerpen vertrokken met broeder Alfons die een nieuw gebit nodig had. Ze kwamen om 6 uur terug thuis.Kaart van H.H.Abt a...
Maandag 22 juli 1918 (dag 1443)Meneer Prior las in ’t gasthuis, waar hij overnachtte, mis om 5 ½ uur en om 7 uur vertrok hij met 3 nonnen in een open voituurke van Nel Bazaar (alias ...
Maandag 15 juli 1918 (dag 1436)Gosuinus schrijft een brief (getypt) aan de Prior en laat weten dat ze te Gastel op de pastorij de jubilé gevierd hebben van 50 jaar professie van broed...
Maandag 8 juli 1918        (dag 1429)Om 9 ¾ passeert een vlieger boven de abdij, Branst–Puurs. Item om 5 uur in tegenovergestelde richting. Item om 7 ½ w...
Maandag 1 juli 1918(dag 1422)Om 12 uur bezoek voor Nivardus van 2 nichten.In het dorp is aangeplakt dat de maximumprijs der patatten gesteld is op 28 frank de 100 kilo. Een slimmerik he...
Pater Benedictus Van Doninck werd op 9 oktober 1858 in Herentals geboren  als Josephus Dionysius Van Doninck.  Op 19-jarige leeftijd trad hij binnen bij de Cisterciënzers te B...